Algeria yafunze Abanya-Maroc 61 bakekwaho gutegura guhungabanya umutekano

Algeria yatangaje ko yataye muri yombi Abanya-Maroc 61 mu ntangiriro z’uku kwezi, bakekwaho gutegura ibikorwa bigamije guhungabanya umutekano n’ituze rusange muri icyo gihugu.

Mu itangazo ryashyizwe ahagaragara ku Cyumweru, Urwego rushinzwe umutekano muri Maroc rwavuze ko abo bantu bakekwaho kuba bari mu muyoboro mpuzamahanga w’abagizi ba nabi bakomoka muri Maroc.

Mu batawe muri yombi harimo uwahoze ari umusirikare mu ngabo za Maroc. Amakuru avuga ko abo bantu binjiye muri Algeria banyuze mu nzira zo mu misozi, baturutse muri Tunisia, igihugu gituranyi na Algeria.

Abayobozi ba Algeria bavuze ko abo bakekwaho ibyaha bari barimo gutegura ibikorwa byashoboraga guhungabanya umutekano n’ituze rusange mu gihugu.

Umubano hagati ya Algeria na Maroc umaze imyaka myinshi urangwa n’amakimbirane, by’umwihariko ashingiye ku kibazo cya Sahara y’Iburengerazuba, agace ibi bihugu byombi bitumvikanaho ku hazaza hako.

Umuryango w’Abibumbye ufata Sahara y’Iburengerazuba nk’agace kataramenyekana nk’igihugu cyigenga. Ako karere kahoze kayoborwa na Espagne, ariko Maroc imaze imyaka igera kuri 50 igenzura igice kinini cyako kandi ikavuga ko ari agace kayo.

Ku rundi ruhande, Algeria ishyigikiye umutwe wa Polisario, usaba ko abaturage ba Sahara y’Iburengerazuba bahabwa uburenganzira bwo kwihitiramo ejo hazaza habo, harimo no kwigenga.

Umupaka wo ku butaka uhuza Algeria na Maroc wafunzwe mu 1994. Mu 2021, Algeria yahagaritse umubano w’ububanyi n’amahanga yari ifitanye na Maroc, ibintu byakomeje kuzamura umwuka mubi hagati y’ibihugu byombi.

Muri Gicurasi, Akanama k’Umutekano k’Umuryango w’Abibumbye kemeje umwanzuro ushyigikira gahunda ya Maroc yo guha Sahara y’Iburengerazuba ubwigenge mu miyoborere y’imbere, ariko ako karere kagakomeza kuba munsi y’ubusugire bwa Maroc.

Uwo mwanzuro ugaragaza ko guha aka karere ubwigenge mu miyoborere yako, mu gihe kaguma ku butegetsi bwa Maroc, bishobora kuba ari cyo gisubizo gishoboka kurusha ibindi mu gukemura amakimbirane amaze imyaka igera kuri 50.

Nubwo bimeze bityo, ikibazo cya Sahara y’Iburengerazuba kiracyari imwe mu mpamvu zikomeye zituma umubano hagati ya Algeria na Maroc ukomeza kuba mubi.

Aya makimbirane akomeje kuzamura impungenge z’umutekano mu karere, mu gihe ibihugu byombi bikomeje kutumvikana ku bibazo bya politiki n’ahazaza ha Sahara y’Iburengerazuba.