Nyamasheke: Batewe inkeke n’umuhanda uca mu kigo cy’ishuri barereramo

  • BAHUWIYONGERA SYLVESTRE
  • Ukuboza 30, 2023
  • Hashize amezi 5
Image

Ababyeyi barerera mu Ishuri Ribanza (EP) rya Rwamatamu riherereye mu Murenge wa Gihombo, Akarere ka Nyamasheke, baratabaza ubuyobozi bw’Akarere babusaba kwimura umuhanda uca muri iryo shuri ryigamo abana babo kuko ucamo ibinyabiziga bishobora kubagongera abana.

Uwo muhanda uca mu kibuga rwagati abana bakiniramo, kandi ni umuhanda nyabagendwa unacamo ibinyabiziga birimo amakamyo, amafuso, moto, amagare n’ibindi n’igihe abana bakina cyangwa biga bikabarangaza.

Ni umuhanda bavuga ko uhamaze igihe kirekire kuko iri shuri Kiliziya gatulika ifatanyamo na Leta ku bw’amasezerano ngo ryashinzwe mbere y’umwaka wa 1960, rigenda rivugururwa.

Kuri ubu rifite ibyumba bitandatu byigirwamo aho bitatu biri mu gice cy’iburyo ibindi 3 mu cy’ibumoso, hagati hakabamo ikibuga abana barenga 400 bahiga bakiniramo.

Ababyeyi bavuga ko amakamyo n’amafuso anyura muri uwo muhanda aba agiye kureba umuceri mu kibaya cy’umuceri cya Kibati, cyangwa yerekeza muri santere y’ubucuruzi ya Karengera, Umurenge wa Kirimbi.

Bavuga ko mu  myaka ishize hagiye haberamo impanuka z’abana bagongwa n’ibyo binyabiziga.

Munyangeyo Peter uharerera abana batatu, avuga ko nk’ababyeyi badashobora gutekana bareba abana babo bakinira mu kigo kinyurwamo n’ibinyabiziga n’abantu bikoreye imizigo irimo ibyuma bishobora kubakomerekereza abana.

Ati: “Watuza ute ubona abana bakinira mu kibuga kiri kunyuramo amakamyo, amafuso, moto, amagare n’ibindi binyabiziga? Iyo nk’iyo kamyo cyangwa Fuso zihanyuze ubona abana bamwe bazirukaho bazurira, ubwo ari ko amahoni ya moto avugira mu kibuga n’abarimu badatekanye. Akarere nigakure uyu muhanda mu kibuga cy’ishuri rwose birababaje cyane.”

Urujya n’uruza runyura mu kigo rwagati ruteje inkeke ababyeyi n’abarezi

Avuga ko hari umwana wahigaga mu wa 6 moto yakanze yikubita hasi, igiye  kumuca hejuru umumotari ahita afata feri.

Mukandayisenga Claudine na we uhafite umwana, avuga ko adahamya ko biga neza n’iyo bari mu ishuri, kubera urusaku rwinshi rw’ibyo binyabiziga n’uburangare bw’abana igihe  bihaciye hamwe n’ibindi birangaza bituma badakurikira abarimu.

Ati: “Nta reme ry’uburezi ryashoboka abana bacu biga batya badatuje. Kubera ko tuhaturiye duhorana umuhangayiko, ni ikibazo twavuze kenshi tutaboneye igisubizo.”

Si ababyeyi gusa bahangayitse, abanyeshuri, abarezi babo n’ubuyobozi bw’ishuri bose bavuga ko  nta wakwiga mu buryo bigamo ngo avuge ko yiga.

Usanase Blandine wiga mu wa 5, ati: “Ntitwiga, twirirwa turangarira ibihanyura ntidukurikire amasomo kandi n’abarimu ntibatubuza ngo bishoboke. Iyo dukina mu kibuga hagaca imodoka bamwe bakayirukaho bakayurira ntibanamenye ko isaha yo kwinjira yageze. Impungenge z’impanuka ntizabura kuko haca ibinyabiziga byinshi n’abaturage benshi. Ushobora nko kwirukankana umupira mukina ukagwa nko mu isuka umuturage yayitwaye nabi ikagukomeretsa.”

Twayigize Emmanuel uhigisha na we ati: “Twatekana ikigo kizitiye, umuhanda ugaca haruguru ntucemo hagati. Uburangare ntibwabura kuko ibirangaza byose bica mu kigo hagati.

Usanga natwe tudatuje, turwana no kugarura abari buriye imodoka ihanyuze ababyeyi ntibibashimishe kuko baba batubona.”

Umuyobozi wa EP Rwamatamu  Niyonagize Ignace, avuga ko ari ikibazo kitabura guhangayikisha umubyeyi n’umuyobozi wese ushyira mu gaciro.

Ati: “Mpamaze umwaka umwe gusa ariko nanjye ubwoba abandi bafite ndabufite. Ntiwabona ishuri ricamo ibinyabiziga by’ingeri zose uri umuyobozi, abana bakina babisikana na byo, abandi babyurira, urusaku rwabyo ruhora mu matwi, ngo uvuge ko bisanzwe. Tugize amahirwe umuhanda ukimurwa rikazitirwa, n’amanota abana babona yakwiyongera kuko noneho baba biga neza kandi abayobozi banyuranye baradusura bakabibona.”

Umuyobozi w’Akarere ka Nyamasheke wungirije ushinzwe iterambere ry’ubukungu Muhayeyezu Joseph Désiré, avuga ko atari kuri iri shuri ryonyine iki kibazo kiri, ariko bakizitiwe n’uko batarabona ingengo y’imari ibikora.

Ati: “Ni byo. Icyo ni ikibazo gihangayikishije. Si ho gusa kuko no muri Macuba, Mahembe n’ahandi birahari. Hari aho twasabye ko bimura abaturage ngo umuhanda uboneke kuko na ho byari bikabije. Byose tuzareba uburyo bikemuka, ni ikibazo gusa cy’ubushobozi. Tuzi neza ko bibangamye, byanateza ibibazo bikomeye cyane mu kigo cy’ishuri.”

Avuga ko bagiye kubarura amashuri yose afite ibyo bibazo n’ingengo y’imari byatwara, ku buryo mu myaka itatu iri imbere yazaba yarazitiwe abahiga n’abaharerera bakagira umutekano usesuye.

Bifuza ko uyu muhanda uca hagati mu kigo cy’ishuri wahakurwa
Twayigize Emmanuel uhigisha avuga ko ireme ry’uburezi rigoye mu ishuri rifite iki kibazo
  • BAHUWIYONGERA SYLVESTRE
  • Ukuboza 30, 2023
  • Hashize amezi 5
TANGA IGITEKEREZO
Andika igitekerezo

AMATEGEKO AGENGA IYANDIKA RY'IGITEKEREZO CYAWE