‘Bararasa tukihisha’- Ubuzima muri Ukraine yugarijwe n’u Burusiya

  • NTAWITONDA JEAN CLAUDE
  • Gashyantare 20, 2022
  • Hashize imyaka 2
Image

Icyumweru cyose gishize, intambara ikomeye itutumba hagati y’u Burusiya na Ukraine. Abaturage bavuga ko nubwo ubushyamirane bumaze kumenyerwa hagati y’ibihugu byombi nyuma y’imyaka 10 ishize, ibiri kuba ubu byo bimeze nk’ubusazi.

Olena Ivanivna w’imyaka 65, umwe mu baturage bari bamaze umwaka bafite agahenge, yabwiye abanyamakuru ati: “Twari tumaze umwaka wose nta bisasu biremereye twumva. Byari byiza ariko ubu bwo basaze…”

Yakomeje avuga ko bamaze kurambirwa guhora bahunga bahunguka, ati: “Ubu ntabwo tukiva mu ngo. Bararasa tukihisha. Ni ibyo.”

Ubushyamirane buri hagati y’u Burusiya na Ukraine bukomeje gutigisa amahanga kuko hari impungenge ko bushobora kubyara intambara irenze izabayeho mu myaka irenga 70 ishize.

Valentina Gordeyeva na we ufite imyaka 65 ni umuturage w’ahitwa Marinka muri Ukraine, uvuga uburyo batangiye guhungabanywa n’ibisasu biterwa n’ingabo z’u Burusiya zibarirwa mu 130,000 ziherereye ku mupaka w’ibihugu byombi.

Mu kiganiro yagiranye na Al Jazeera, yavuze ko yamenye ko hari ikintu kibagwiriye ubwo yabonaga amababi y’igiti cyari hafi ya butike yari avuyemo gitangiye kunyeganyega.

Yagize ati: “Nari mfashe ishashi, igisasu kikimara guturika mbona amaraso arimo aravira kuri iyo shashi avuye ku kuboko kwanjye menya ko nakomeretse.”

Uyu mubyeyi ni umwe mu basivili bane bakomerekejwe n’ibisasu byatewe n’u Burusiya ku butaka bwa Ukraine guhera ku wa Kane.  

Atunga agatoki aho yakomerekeye hafi y’aho bategera imodoka i Marinka mu Burasirazuba bwa Ukraine, Gordeyeva yavuze ko n’ikigo cy’ishuri cyegereye aho hafi cyangijwe n’ibyo bisasu.

Uyu mujyi wa Marinka utuwe n’abasaga 10,000 uherereye ku mupaka ugabanya Ukraine n’u Burusiya mu Burengerazuba bwa Donesk aho bivugwa ko hacungwa n’ingabo z’u Burusiya.  

Nyuma y’imyaka igera ku 10 y’intambara yahitanye abasaga 14,000 muri uyu Mujyi wa Marinka, abenshi bamaze kumenyera no kwakira urusaku rw’imbunda nto n’iziremereye, aho usanga inyubako nyinshi zarangijwe n’amasasu ndetse no kubona madirishya n’ibisenge bikiri bizima bikaba ari nka tombola.

Mu minsi mike ishize intambara yongeye gututumba, aho n’ibisasu birimo kurekurwa bivugwa ko biremereye kurusha ibyagabwe muri iyo myaka 10, bikaba bikomeje kwangiza inzu zo guturamo, amashuri n’ibindi bikorwa remezo.

Minisiteri y’Umutekano ya Ukraine yatangaje, ku wa Gatandatu, ko hakomeje gukoreshwa intwaro ziremereye ku ruhande rw’u Burusiya. Abasirikare ba Ukraine bakambitse hafi y’Umujyi wa Mariupol ku nkombe z’inyanja babwiye Al Jazeera ko u Burusiya bwabarasheho ibisasu biremereye mu ijoro cyo ku wa Gatanu.

Ku wa Gatandatu byamenyekanye ko abasirikare 2 ba Ukraine bishwe abandi 4 barakomereka.  Umunsi wose warangiye ibisasu bikirimo kunyuranamo biturutse hagati y’ingabo za Ukraine n’iz’u Burusiya.

Umwuka mubi ukomeje gututumba uratuma abenshi batinya ko hashobora kuvukamo intambara ikomeye kurusha izabayeho mu kinyejana cya 21 nyuma y’Intambara ya kabiri y’Isi.

U Burusiya bumaze iminsi bushinja Ukraine kubugabaho ibitero by’ibisasu no gukorera Jenoside abaturiye umupaka. Abayobozi bo ku mupaka wo ku ruhande rw’u Burusiya basabye abari ku mupaka kwimukira mu gihugu imbere

Abayobozi ba Leta Zunze Ubumwe z’Amerika ndetse n’aba Ukraine bavuga ko ibisasu byatewe ku butaka bw’u Burusiya byatewe n’uko ingabo z’icyo gihugu zari zamaze kwinjira muri Ukraine.

Uko iminsi yicuma ni ko abantu bakomeza guhunga imijyi yegereye ku mupaka. Minisitiri w’u Bwongereza Boris Johnson, yavuze ko u Burusiya barimo gutegura intambara ikomeye cyane iruta izindi zigeze kubaho nyuma y’umwaka wa 1945.  

Nubwo abaturage bo ku mpande zombi bifuza amahoro, cyane ko bafitanye n’amasano ku mpande zombi, ibihugu byombi bikomeje kwitegura intambara ishobora guhungabanya Umugabane w’u Burayi wose. Bivugwa ko igihe u Burusiya bwaba bugabye igitero kuri Ukraine abaturage basaga miliyoni 5 bashobora kuba impunzi nyuma yo kuva mu byabo.

Valentina Gordeyeva ni umwe mu basivili bane bakomerekejwe n’ibisasu by’u Burusiya ku butaka bwa ukraine
Ukraine n’u Burusiya bihana imbibi hari n’ubutaka butagira igihugu buherereyemo ari na bwo bakunze kurwanira
Umusirikare ahagaze iruhande rw’inyubako yangijwe n’igisasu ku ruhande rwa Ukraine
  • NTAWITONDA JEAN CLAUDE
  • Gashyantare 20, 2022
  • Hashize imyaka 2
TANGA IGITEKEREZO
Andika igitekerezo

AMATEGEKO AGENGA IYANDIKA RY'IGITEKEREZO CYAWE